Watter voorreg!

Watter voorreg!

3 Julie 2020

 

‘n Ode aan Theuns Louw,

wat gesê het dat hy eintlik

‘Theuns Warm’ is, omdat mens

nie lou moet wees nie.

 

Die fletsblou oë het jou eers gevang

swart hare agtertoe gekam:

‘n Ou Testamentiese profeet.

Ek was bang, natuurlik, bietjie,

en het soms gedink hy was verkeerd,

God se Posbode, wat boodskappe

reguit oorgedra het, skrynend soms,

God sê so en God sê so, vir jóú!

En as daar twee of drie getuies

in die omtrek staan, stel hy hul

net daar aan, die stempels

op ‘n brief wat afgelewer is.

Ek het baie by Oom Theuns geleer,

oor geloof en krag, hoe duiwe wys

dat God se Gees teenwoordig is.

Maar wanneer hy jou arm vat,

en sy staalblou blik jou oë hou,

en praat oor God en God se dinge

en hoe Hy hom gebruik, dan sê hy,

met ‘n stem wat bewend breek:

“Watter voorreg, watter voorreg!”

 

So, as ek die duiwe sien,

as ek iets goeds beleef, iets mooi,

as God dáár is, sê ek, meer en meer:

“Watter voorreg, watter voorreg!”

Ek hoor dit in sý stem, nie myne nie,

en dit roer my steeds, trouens

trane loop, want dis of ek dit

later beter eers verstaan het:

 

watter

ongelooflike

voorreg!


Gebed om die vervulling met die Heilige Gees (2)

Gebed om die vervulling met die Heilige Gees (2)

31 Mei 2020 Pinkstersondag

 

Die vlam in die rooi glas

van hierdie gebedskers

herinner my aan U, Here.

Dit maak, op my manier,

hierdie oomblik heilig.

Vlam só in my vandag,

al is die glas opaak,

dat ander deur u Heiligheid

geraak word. Hierdie kers

het immers net

hierdie

een

doel.

 


Gebed vir Geesvervulling

Gebed vir Geesvervulling

31 Maart 2019

 

Kom, o Heilige Gees!

Ledig my en maak my vol.

Ontbrand my hart met vuur,

transformeer my siel en

gee vir my die sin van Christus:

genade, liefde, vrede, krag –

laat my hande Syne wees.

Maak my deursigtiger vandag,

laat ú lig heilig skyn in my.

Bedek my soos ‘n kleed,

hang om my soos wierook.

Amen.

 


‘n Geel gebed vir Lent

‘n Geel gebed vir Lent

12 April 2019

 

Lof kom aan U toe, Here.

Al is die dae soos die hoëveldse winter

waar alles binne buite koud raak saans:

staalrame, klinkermure, vaalgeel gras,

sementpaadjies tussen breë beddings niks,

waar vreemdes binne praat, waar vaders vloek,

waar dit ruik na rook en politoer en kos,

‘n oom, te oud, iewers in ‘n kamer

onder growwe grys komberse hoes –

en jy weet jy hoort oralster, behalwe hier.

 

Lof kom aan U toe, Here.

Al is die parkeerterrein mismoedig leeg,

die geel son flou van voor, die teer wat blink

in leë strate, waar robots in ‘n ry af rooi wys,

alles beelde letterlik van niks nie, hoor,

almal huis toe reeds behalwe daar

‘n boemelaar, wat dwaal om plek te soek

en jy self ook graag wou tuiskom,

in jou eie huis, maar altyd, altyd eers ‘n

‘n ander draai moet ry.

 

Lof kom aan U toe, Here.

Al kan jy hierdie Lent nie eers een gebed

geskryf kry nie (die beste deel van Lydenstyd,

wat oor die algemeen mos maar vir my misluk).

Maar toe almal alreeds huis toe was,

vir die aand-geselligheid en iets voedsaam om te nuttig

toe die skemer skraal raak en U alleen laat om te hang,

was dit wáárlik lydenstyd – verlate, búíte, bitterlik –

en dít is Lent: om net U te sien, Gekruisigde, dis al,

en te wéét, te wéét:

my Heenkome,

my Tuiskoms,

my Warm Welkom.

 

 


Waarlik God en waarlik mens

Het gewonder in watter mate Jesus MENS was aan die kruis – ‘n belangrike vraag vir ons verstaan van wat die kruis beteken 🙂  Toe skryf ek iets op Goeie Vrydag, ‘n work in progress, maar wat!

Waarlik God en waarlik mens

30 Maart 2018 – Goeie Vrydag

 

Wat beteken dit om waarlik MENS te wees

as jy op Vrydag aan ‘n kruis hang? Wáárlik mens?

Benewens dat jy sterwend is, jou hart wat skop

van bloedverlies en skok; jou liggaam afgesak

aan spykers en jou asem kry nie lug, maar as

jy op jou voete beur om op te kom dan kan jy nie,

want daar’s ‘n pen daardeur? Die liggaam in extremis?

Maar wat gaan deur jou hart? Wat vóél jy as jou vriende

jou verlaat het, as jou ma vertrek van smart daar

staan – ‘n swaard het deur haar siel gegaan?

As jy in bloedsweet eintlik tog maar nog wou leef,

wou bly, nog goeie dinge doen soos preek, genees –

of dalk ‘n vrou en kinders kry? Voel mens dalk dat

jy dit alles misverstaan het, buite-om Sy wil gegaan het:

Waarom het U My verlaat, my God?

Voel mens of jou kop wil bars – die druising buite, binne

onophoudelik die drom: verniet, verwerp, verlaat, verlore?

Voel jy die donkerte wat kom, maar wil laat gaan,

sonder enige verstaan jou gees net gee in Vadershande?

Was dit só om waarlik MENS te wees op daardie dag?

 

Ware mens, ware stryd en ware nood is wat God gebruik

om die sonde en die dood op daardie Vrydag te ontknoop.


Theotokos

Iets wat ek nog wou klaarmaak voor Paasfees. Dit pas by ‘n “Pantokrator”, wat ek oorgedoen het en nou ook so lyk. Dis maar so rof soos al my goed!


Klein lydenstydgebed

Klein lydenstydgebed

2 Maart 2018 – Lydenstyd

 

Hemelse Vader,

ek gaan deur die bewegings van Lent:

ek vas van koffie, wyn en soetgoed

(waarvan ek eintlik net die koffie mis, maar darem).

Ek kom nie eintlik uit by meer gebed nie –

eerder minder so – maar voel tans

onder druk, toegesluit, verstomp, gedisfokus.

Ek beleef nie hoë geestelikheid nie!

Ek gee waar ek kan, maar sou waarskynlik

in elk geval gegee het – en dis maar min.

So, dit gaan nie baie diep nie, maar ek

bly bewus van die kruis en u liefde en

hoe ek sukkel, en dis maar uiterlik,

maar die bewegings van Lent

is tans al wat ek het.

‘n Klein-klein offer!

 

Gelukkig is dit U offer wat tel!

Dankie daarvoor, Here!

Amen.


Verskeie vrae oor my kop en skouers

(Een wat ek nog nie geplaas het nie)

Verskeie vrae oor my kop en skouers

5 Junie 2016

 

Waarom wil jy op jou skouers ‘n las dra wat die ewige God

op sy almagtige skouers wil neem? Bid! Dank! Gee oor! 

CH Spurgeon

 

Hemelse Vader,

vrees hierdie vrees dalk verlies van dit wat te belangrik is:

my vrou, my werk, gesondheid, kinders?

Is hul my waarde, MY waarde? Is hul narsisties aangeheg,

geïnkorporeer as wie ek is, my identiteit? Is ek dít?

Die wanliefde van ‘n swak ego, dus – nou oorbehep, afhanklik?

Of het ek man en vrou en kinders, ouers, gesondheid, werkvermoë

liewer as vir U – soos ‘n onwaardige? Moet ek dus nog kruis toe,

moet ek daardie EK nog sterf, of moet ek dááraan sterf soos pa,

wat sy kinders aan U ‘afgegee’ het – een krisisnag?

Of soos Jim Elliot (who gave what he could not keep to gain

what he cannot lose): toe hulle sê Jim Elliot het gesterf,

sê Elisabeth nee hy’t jare terug gesterf, net God het dáár geleef?

HOE sterf ek, HOE gee ek af? HOE word U alles, ek niks nie?

Ek begeer om alles af te gee en niks te word, te voel nie, Heer,

die vrede vol vertroue te beleef, to laugh the laugh of faith,

maar weet nie HOE nie; om dit net te sê, te bid is niks – dit help nie –

en Spurgeon het dit mis, want dieper, dieper lê die vrees, die vlees:

katekse, vasgestrengel in limbiese strukture, verwronge sielegroeisel,

maar U kan opereer, o Gees? Die skerp, skerp swaard, u skalpel

kan tussen siel en gees, waar dit gedy, die kwaad uitsny?

(Verdoof my droomloos tog net eers met barbitoon voor U genees!)

Immers kan ‘n mens homself nie kruisig nie, jy gaan maar daarop lê,

as good as dead, sê ons – of neem dit daagliks op, jy dra dit agter U;

jy moet WIL oorgee, afgee, dit bely, dis al – maar U, U Here,

moet dit aanvat, afvat, op U skouers vat, my los met die

vrede van die vlam van dié votiewe kers wat flikker, flikker,

in die stilte van belangeloosheid (as net vir U) –

‘laat gebeur wat sal gebeur, want God is in beheer’.

O God, maak ons kinders van die stilte,

erfgename van u vrede (Clemens, 1ste eeu).

Maar ek weet eerlik nie of DIT die doel is, Heer, want

om die pyn te sny, die vrees, moet U in die lewe gaan,

die liefde ook verwyder, die passie, omgee daarmee saam,

die vlees is half al met die Gees vergroei,

die mooi en skoon is met die donker en die sleg vervleg,

die liefhê en die lyding saam verdraai –

immers is dit net die liefde wat kan ly.

Die lewe bly dus

beíde

en moet dus so geleef word.

En al dié vrae moet gedra word

op my skouers, in my kop,

maar ek het ‘n God en

ons kan daaroor praat.

Amen.


U wil geskied

U wil geskied

26 November 2017. Die dag van die Here.

 

Op hierdie Sondagmôre, Here:

“laat U wil geskied”.

 

Ek bid nie vir u toelatende wil nie, want dit geskied al reeds.

Daar gebeur immers niks wat die Almagtige nie toelaat nie –

oues vermoor, kinders geskend, diere seergemaak, goeies uitgewerk,

slegtes het ryk geword – sonder disrespek, Here, maar U

het vir dit alles, vir nóú, “ja” gesê.Dis soos dit nóú sal wees –

nóú is die aarde, dán is die hemel. Ek verstaan dit, maar ook nie.

Maar ek bid nie vir dáárdie wil nie.

 

Ek bid vir u volmáákte wil: “soos in die hemel, so ook op die aarde”.

Waarheen U op pad is, Here, met ons, dáárdie wil! U koninkryk se wil, Here,

wat moet kom: in ons land, ons mense, ons lewens – in my lewe: ja, wat is

u hémelse wil vir my? Tog nie stryd en spanning nie? Misverstande,

persoonlikhede wat so bots? Nee, tog waters waar rus is, goedheid en guns,

“al die dae van my lewe”, Here, hierdie lewe, op hierdie aarde –

nie net ééndag, dáárdie dag nie.

 

My kop sê “hemel is hemel en aarde is aarde” (en nog te veel ander dinge),

maar my siel het iets gekliek, verstaan, besluit – so ek bid onwrikbaar voort

“soos in die hemel, só ook op aarde”. Dis mos Christus se genade?

 

Ja, dáárvoor bid ek dan hierdie sonnige en deurmekaar môre.

Amen.


Jou laaste selfhelpboek ooit! ST Potgieter

 

Jou laaste selfhelpboek ooit! ST Potgieter (2013, Carpe Diem)

Jip, bargain bin.  Dis waarnatoe boeke gaan, myne ook.

Ek was eers beïndruk, toe jaloers en toe eintlik bietjie teleurgesteld.  Ek weet nie of die droom wat die publiseerder van hierdie boek gehad het heeltemal uitge-pan het nie. Maar op die tema, die outeur en die titel behoort dit goed te gedoen het – kyk, selfs ek het hom gekoop, bargain bin of nie. Laat ek by die begin begin – en net kortliks, hoor. Ek het nie meer baie tyd vir anner dinge nie. Besige man. Things to do…

Die skrywer (‘n bekende radio-persoonlikheid en skrywer, ek het respek vir hom en alles) trek weg met die kragtige vergelyking dat die lewe soos Monopoly is. Die dice val, jy skuif jou stukkie, jy kry ‘n kans of betaal ‘n boete (of gaan tronk toe), betaal jou belasting, koop en verkoop en eindig hopelik met ‘n paar huise, of as jy gelukkig is met ‘n hotel op Eloffstraat, want dan is dit net ‘n kwessie van tyd voor jy wen (Monopoly is eintlik baie vervelig op daai manier). As alles oor is, word al die stukke, die dice en die kaarte in die boks teruggekrap. Game over. So, sê ST Potgieter, is die lewe: alles is tydelik, binnekort gaan ons almal terug boks toe, almal eindig op dieselfde plek, die dood diskriminieer nie – maak die beste van jou tyd. So iets. Ek moet sê, dit was nogal ‘n kragtige move om mee te begin. Ek was beïndruk. Ek dag toe as die boek so begin, is hier fireworks op pad.  Ek is immers self ‘n gekwalifiseerde, geakkrediteerde, gesertifiseerde en geregistreerde life coach (meeste daarvan, maar ek hou van alliterasie) en ken nogal daai bedryf.

Toe kom nog ‘n goeie move. Ai, om terug te wees in die Kaap het my taal aangetas! Wat ook al, die skrywer beweeg toe na “WIE IS EK”. Dis ‘n classic move (ai, moet mens regtig sê “klassieke skuif”), want in ons bedryf is dat waar ons begin. Jy moet eers weet wie jy is voor jy gaan bepaal waar jy gaan kom, want dis die EK van die nou wat die EK van die toekoms moet word, verstaan? Die toekoms is die ontplooiing van die een en dieselfde EK. So wie is hierdie EK, verstaan jy? In elk geval, Potgieter beweeg na die ware EK en hoe jy jou identiteit ontdek. Hy gooi my toe egter van balans af met die gedagte dat ons ons ware identiteit in CHRISTUS moet ontdek (oënskynlik in die geheel). Onthou nou, hy’s ‘n sielkundige en ek ‘n predikant (en life coach en nog ander jack-of-all-trades onbenullighede, master-of-none). Kyk, ek weet dat ons ons identiteit in Christus moet vind – ons preek dit as ‘n waarheid en so aan, maar Potgieter maak daarvan ‘n praktyk, wat hy nogal deurvoer tot aan die einde, ‘n terapie. Hy sê byvoorbeeld ‘n alkoholis doen wat hy doen omdat hy nie sy ware identiteit verstaan en aangryp nie. Wat is sy identiteit – of sy “ware self”? Wel, dis God se identitieit: “Ek is” liefde, ek is lig, ek is kreatief skeppend, ek is waarheid, getrou, regverdig, heerser, heilig. As die alkoholis dan nou besef dis sy “vals self” wat so suip, skree en die goed stukkend gooi en dat hy in werklikheid in homself ‘n verantwoordelike en liefdevolle pa is met selfbeheersing en so aan, sal hy sy vals self kan laat vaar en sy ware self aangryp. So ook die “ongenaakbare bankier”, die korrupte politieke leier, verslonsde bedelaar, eensame huisvrou (ai, die stereotipes). In die kerk noem ons DIT bekering. Hierdie redenasie voer hy reg deur – en dit is wat my jaloers gemaak het. Dis deksels goed! Ek het nog nooit die saak so prakties gesien nie en het toe ook dadelik gaan dink aan hoe my coaching model lyk en hoe mens eintlik, in jou ondersoek na jouself, hierdie gedagtes op ‘n baie praktiese manier moet inwerk. Ek het Christelike beraad geleer en het self Sielkunde Honneurs, maar nêrens het ek dit so prakties gesien nie. Ons doen gewoonlik nie life coaching so nie. Ek twyfel of hulle dit op Sielkunde Skool geleer het.

Weet jy wat jy dikwels kry in ons bedryf om die kinders van Jesus goed te leer? Predikante word op ‘n sekere manier opgelei en hulle dink dus op ‘n sekere manier. Teologies. Nou kom daar ouens wat nie werklik teologies geskool is nie en leer ook mense oor die Here. Dit frusteer predikante mateloos, want hulle sien goed anders, hulle lees die Bybel anders (“verkeerd”, soms) – hulle sê dit anders. Die sleg hiervan is dat hulle soms heeltemal van die wa kan afval, maar die goed is dat hulle dieselfde waarhede op vars maniere (vanuit húlle kontekste) kan insien. Die volk daarbuite vind dit dan baie meer interessant en inspirerend as dominee se dogmaties-korrekte geprewel of pastoor se uitgetrapte paadjie oor die doop en die Gees. Dink aan Angus Buchan, Joel Osteen en sulke mense (ek ken meer) – geen teologie agter hulle nie, maar die stadions stroom vol. Nou, ek sien Potgieter so: hy lees die Bybel op ‘n nie-teologiese manier (ek sê nie dis verkeerd nie, dis immers soos 99% mense dit lees) en dan kliek die goed vir hom op sy eie maniere inmekaar. Dan sit hy dit in sy terapie (en in sy boek). Ja, goed so (en dalk het hy teologie geswot, het nie op sy CV gekyk nie).

Daarna gaan die boek ongelukkig vir my afdraend. Hoe ontdek ons ons ware EK? Daarvoor gaan Potgieter eenvoudig na stil word en mediteer. Dit was vir my nogal ‘n teleurstelling. Kyk, ek is pro-meditasie (in sy Christelike vorm, “kontemplasie”) en doen dit gereeld, maar ek laat mense hulle identiteit ontdek op ‘n baie meer bewuste manier: d.m.v. hul waardes, kragte, persoonlikheid, passie, storie – sulke dinge. Vraelyste, gesprekke, toetse. Ek sou dan ook “my identifteit in Christus” heel prakties in ‘n vraelys wou omskakel of ‘n tipe selftoets wat ons kan bespreek. Daardie hoofstuk het nie die tema vir my behoorlik deurgevoer nie.  Daarna pak die skrywer maar elke tema wat hy geglo het in ‘n selfhelpboek moet kom: sukses, deursettingsvermoë, intensies, dankbaarheid, hoop, liefde en so aan – en dis hier wat dinge boring begin raak het. Vir my was dit baie algemeen, soort van ‘n ge-google vir nice quotes en stories en aangevul met Skrifverhale (hy love Paulus, verbasend genoeg – maar ek ook) en ‘n anekdote hier en daar. Toe raak die boek lank – en ek teleurgesteld. Dis maar my belewenis. Ek is seker daar is baie vir wie dit nuwe dinge gedoen het – dan is ek bly.

Is dit die laaste selfhelpboek ooit? Ek dink nogal nie so nie. Ek dink daai titel was dalk ‘n overreach – maar nou ja, ‘n boek verkoop, né. ‘n Selfhelpboek moet m.i. egter kort en kragtig wees, prakties, vol aksiestappe en skemas, geanker aan ‘n paar great idees.  Ek dink EK moet ‘n selfhelpboek skryf!

Jammer vir die Engels en die slang.